ضرورت حمایت روانی اجتماعی از کودکان در شرایط جنگ
ضرورت حمایت روانی اجتماعی از کودکان در شرایط جنگ
دکتر محمدباقرصابری زفرقندی
روانپزشک و عضو پیوسته فرهنگستان علوم پزشکی، در گفتوگو با روابط عمومی این نهاد علمی با تأکید بر اهمیت حمایت روانی–اجتماعی از کودکان در دوران جنگ گفت: جنگ تنها تخریب فیزیکی یا از بین رفتن زیرساختها نیست؛ پیامدهای روانی آن، بهویژه در مورد کودکان، بسیار عمیق و ماندگار است. کودکان در چنین شرایطی با احساس ناامنی، ترس، اضطراب و فقدان روبهرو میشوند و اگر برایشان حمایت روانی در نظر گرفته نشود، این تجربهها به اختلالات رفتاری و عاطفی در آینده منجر خواهد شد.
در واقع، سلامت روانی کودکان در بحرانهایی مانند جنگ بخشی از سلامت کل جامعه است. وقتی کودک از نظر روانی آسیب میبیند، نسل آینده جامعه نیز در معرض خطر قرار میگیرد. بنابراین، حمایت روانی و اجتماعی از کودکان در شرایط بحران، یک وظیفه انسانی و ملی است، نه یک اقدام اختیاری.
در این میان، نقش والدین بسیار کلیدی است. والدین باید بتوانند احساس امنیت را برای فرزندانشان بازسازی کنند، اضطراب خود را مدیریت نمایند و با زبان قابل فهم برای کودک دربارهٔ رویدادها صحبت کنند. پنهانکاری یا سکوت طولانی، ذهن کودک را بیش از هر چیز نگران و مضطرب میکند. از سوی دیگر، مسئولیت نهادهای آموزشی، بهداشتی و رسانهها نیز سنگین است. مدارس میتوانند با آموزش مهارتهای زندگی، بازیدرمانی و گفتوگوهای گروهی به ترمیم احساس امنیت و اعتماد در کودکان کمک کنند. رسانهها نیز وظیفه دارند تصویری واقعبینانه اما امیدبخش از آینده ارائه دهند و از بازتولید ترس و ناامیدی در میان کودکان پرهیز کنند. در نهایت باید بپذیریم که «سلامت روان» بخش جداییناپذیر از «تابآوری اجتماعی» است. مداخله علمی، حمایت گروهی و همبستگی جامعه سه رکن اساسی تضمین سلامت روان نسل آینده در زمان جنگ است »
