سیاست های حمایتی خانواده باید پویا و منطبق با واقعیات اجتماعی جامعه باشد
به مناسبت هفته ملی جمعیت دکتر رسول صادقی ، جمعیتشناس و عضو
کارگروه جمعیت فرهنگستانعلومپزشکی کشور، در گفتوگویی اختصاصی با روابط عمومی این نهاد، به تشریح چالشهای پیشروی اجرای سیاستهای حمایتی از خانواده و فرزندآوری در ایران پرداخت.
وی با بیان اینکه شکاف معناداری میان تمایل خانوادهها به فرزندآوری و واقعیتهای اجتماعی وجود دارد، بر لزوم بازنگری جدی در رویکردها و سازوکارهای فعلی تأکید کرد.
دکتر صادقی در تشریح مهمترین موانع موجود، اظهار داشت: اولین چالش این است که سیاستهای حمایتی، تا چه اندازه به صورتِ واقعی، مسائل و دغدغههای خانوادهها را در مسیرِ فرزندآوری در نظر گرفتهاند، آنچه مشاهده میشود، این است که موانعِ واقعیِ موجود، به طور کامل در این سیاستها لحاظ نشده و این امر، اثربخشیِ آنها را کاهش داده است.
این جمعیتشناس، فقدانِ پشتوانههای اقتصادیِ کافی را یکی دیگر از عواملِ محدودکننده دانست و گفت: بسیاری از کشورها بخش قابل توجهی از تولید ناخالص داخلی خود را به حمایت از خانواده اختصاص میدهند، اما در ایران، بودجه تخصیص یافته بسیار ناچیز است و این کمبودِ منابع، باعث شده مشوقهای قانونی، آنچنان که باید، اثرگذار نباشند.
وی همچنین به *"ناسازگاریهای سیاستی” * اشاره کرد و افزود: ممکن است یک قانون به نام حمایت از خانواده وجود داشته باشد، اما قوانین و سیاستهای دیگر در حوزههایی مانند قانون کار یا آموزش، با این هدف همسو نباشند و حتی در تعارض قرار گیرند و این ناهماهنگیها، مانعی جدی در اجرایِ مؤثرِ سیاستهای حمایتی است.
عضو کارگروه جمعیت فرهنگستان علوم پزشکی، اعتماد اجتماعی و نهادی را عنصری حیاتی در موفقیتِ سیاستهای جمعیتی قلمداد کرد و بیان داشت: میزانِ پذیرش و باورِ مردم به این سیاستها، نقشی کلیدی در اثربخشیِ آنها دارد.
نکته دیگر مورد اشاره ایشان، جامعیت نداشتنِ بسته سیاستی بود؛ به این معنا که سیاستها غالباً بر گروههای خاصی متمرکز شدهاند، در حالی که چالش اصلیِ کنونی، ازدواج، تشکیل خانواده و فرزندآوریِ اول و دوم است و نیازمندِ سیاستهایی هستیم که تمامیِ گروههای اجتماعی را در بر گیرند.
در پایان، دکتر صادقی به“چالشهای اجرایی”اشاره کرد و گفت: مشاهده میکنیم که در صفِ انتظارِ وامهای ازدواج و فرزندآوری، افرادِ بسیاری حضور دارند و این موضوع نشاندهنده ناکارآمدیِ بخشهایی از فرآیندهای اجراییِ قانونِ جوانی جمعیت است و لزومِ بهبودِ مستمرِ این فرآیندها را یادآور می شود.
