تأکید بر تأمین مالی پایدار و حکمرانی کارآمد برای ارتقای تاب‌آوری نظام سلامت ایران

نشست گروه علمی آینده‌نگری نظریه‌پردازی و رصد کلان‌ سلامت فرهنگستان علوم پزشکی با موضوع «ارتقای تاب‌آوری تأمین مالی نظام سلامت ایران؛ راهبردها و سیاست‌ها» با سخنرانی دکتر محمدمهدی تدین برگزار شد.
در این نشست، مفهوم تاب‌آوری نظام سلامت بر اساس تعریف جدید سازمان جهانی بهداشت (WHO) مورد بررسی قرار گرفت و تأکید شد که تاب‌آوری تنها بازگشت به شرایط پیش از بحران نیست، بلکه شامل پیش‌بینی، آمادگی، جذب، سازگاری، یادگیری و اصلاح و تحول نظام سلامت نیز می‌شود. همه‌گیری بیماری‌ها، بلایای طبیعی، تغییرات اقلیمی، تحریم‌های اقتصادی، سالمندی جمعیت، کمبود نیروی انسانی و ضعف حکمرانی از مهم‌ترین تهدیدهای پیش روی نظام سلامت عنوان شد.
در این ارائه علمی
 تأمین مالی پایدار، حکمرانی مطلوب و امنیت سلامت به عنوان سه رکن اصلی تاب‌آوری مورد تأکید قرار گرفت. کاهش پرداخت مستقیم از جیب مردم، تنوع‌بخشی به منابع مالی، استفاده از مالیات‌های سلامت‌محور، تجمیع صندوق‌های بیمه و اصلاح نظام پرداخت از مهم‌ترین راهبردهای افزایش تاب‌آوری مالی عنوان شد. همچنین بر شفافیت، پاسخگویی، سیاست‌گذاری مبتنی بر شواهد، هماهنگی بین‌بخشی و توسعه نظام‌های اطلاعات سلامت تأکید شد.
تقویت مراقبت‌های اولیه، استفاده از ارزیابی فناوری سلامت (HTA)، توسعه نظام‌های هشدار سریع و ذخایر راهبردی، پایش لحظه‌ای هزینه‌ها و منابع و بهره‌گیری از فناوری‌های نوین و هوش مصنوعی نیز از دیگر محورهای مطرح‌شده بود.

توصیه‌های مطرح‌شده:
- تدوین و استقرار برنامه ملی ارتقای تاب‌آوری نظام سلامت با رویکرد آینده‌نگر و مبتنی بر شواهد.
- ایجاد صندوق‌های اضطراری و احتیاط در نظام بیمه سلامت.
- تجمیع صندوق‌های بیمه، اصلاح نظام پرداخت و حرکت به سمت خرید راهبردی خدمات سلامت.
- تقویت مراکز مستقل HTA و CDC.
- توسعه نظام‌های هوشمند اطلاعات سلامت و استفاده از هوش مصنوعی در مدیریت منابع.
- توسعه آینده‌نگری، سناریونویسی و مدل‌سازی برای پیش‌بینی بحران‌ها و برنامه‌ریزی مالی پویا.
- تقویت همکاری‌های بین‌بخشی و مشارکت بخش خصوصی، سازمان‌های مردم‌نهاد و سایر ذی‌نفعان.
- در بخش پایانی تأکید شد که هر بحران می‌تواند فرصتی برای اصلاح و بازطراحی نظام سلامت باشد و باید از تجربیات بحران‌ها برای اصلاح ساختارها، کاهش نابرابری‌ها و افزایش کارآمدی استفاده کرد. همچنین بر حفظ و حمایت از سرمایه انسانی نظام سلامت، شفافیت مالی، مقابله با فساد، توسعه حسابداری بهای تمام‌شده و حرکت به سمت مدل‌های تأمین مالی پویا و انعطاف‌پذیر تأکید شد.
در جمع‌بندی این جلسه، بر تحقق پوشش همگانی سلامت، امنیت سلامت و پایداری نظام سلامت مستلزم حکمرانی کارآمد، تأمین مالی پایدار و افزایش تاب‌آوری در تمامی ارکان نظام سلامت تاکید شد.