تاکید گروه علوم دارویی بر توسعه خدمات دارویی مبتنی بر شواهد و تقویت نقش داروسازان در مصرف منطقی دارو

درششصد وچهل و هفتمین جلسه گروه علمی علوم دارویی فرهنگستان علوم پزشکی ضمن بررسی مسائل جاری گروه، طرح پژوهشی پیشنهادی «ترویج تجویز و مصرف منطقی دارو از طریق توسعه و ارتقای خدمات دارویی مبتنی بر شواهد و تقویت نقش داروساز در نظام سلامت» مورد بحث و بررسی قرار گرفت و اعضای گروه دیدگاه‌ها و پیشنهادهای خود را درباره عنوان، اهداف و نحوه اجرای طرح مطرح نمودند.

بررسی وضعیت خدمات دارویی و نقش داروسازان
در این جلسه، دکتر الناز ذوقی، استادیار دانشکده داروسازی دانشگاه علوم پزشکی تبریز و عضو زیرکارگروه علوم دارویی کارگروه شمال‌غرب فرهنگستان و مجری طرح ارائه خدمات دارویی در داروخانه‌ها و آموزش عمومی و بهره‌گیری از ظرفیت رسانه‌های جمعی، را در ارتقای سواد سلامت جامعه و ترویج تجویز و مصرف منطقی داروها مؤثردانست.
وی با اشاره به تجربیات بعضی از کشورها  در سالهای اخیر اظهار داشت گسترش خدمات دارویی از نسخه‌پیچی صرف به سمت مراقبت دارویی بیمارمحور تأثیر مثبتی بر پایبندی بیماران به درمان و بهینه‌سازی مصرف دارو داشته، سبب بهبود پیامدهای درمانی و کاهش مشکلات مرتبط با دارو شده است. در ایران متاسفانه فعالیت  داروخانه های شهری عمدتاً بر محور تامین و تحویل دارو می باشد و خدمات نوین دارویی هنوز به‌طور کامل در فرایندهای معمول ارائه خدمت ادغام نشده‌ و نقش داروسازان در  تله‌فارماسی یا مشاوره دارویی از راه دور محدود و بخش قابل توجهی از عرضه آنلاین دارو از طریق بسترهایی انجام می‌شود که ارتباط نظام‌مندی با خدمات دارویی و داروسازان ندارند. نتایج بررسی ها در ایران نشان داده‌ است که مداخلات داروسازان  بالینی در بیمارستان ها نزد پزشکان از پذیرش بالایی برخوردار بوده، به بهبود مراقبت از بیماران کمک  و سبب کاهش مصرف دارو می شوند. معهذا در نظام سلامت کشور  استفاده از داروسازان فعال و داروسازان بالینی در ارائه مراقبت‌های دارویی  در بیمارستانها به‌صورت نظام مند هنوز محقق نشده است.    

اهداف پیشنهادی طرح
دکتر ذوقی، ارزیابی وضعیت موجود، شناسایی موانع ارائه خدمات دارویی حضوری و از راه دور، ارزیابی وضعیت خدمات دارویی در بیمارستان‌ها، شناسایی چالش‌های ساختاری و اجرایی و تدوین راهکارهای مبتنی بر شواهد و متناسب با شرایط کشور را از اهداف اولیه طرح عنوان نمود. همچنین آموزش عمومی و استفاده از ظرفیت رسانه‌ها برای ترویج مصرف منطقی دارو از طریق تولید محتوای آموزشی و مداخلات رسانه‌ای مبتنی بر شواهد و نیز فرهنگ‌سازی ارائه خدمات سلامت و تقویت نقش داروسازان و دانشجویان داروسازی در ارتقای سواد دارویی و آگاهی عمومی جامعه، نیز در اجرای طرح مورد بررسی قرار خواهد گرفت.
 در ادامه جلسه اعضای گروه پیشنهاد نمودندکه  عنوان طرح «ترویج تجویز و مصرف منطقی دارو از طریق ارتقای خدمات دارویی» که بیشتر جنبه اجرایی دارد، به «بررسی ظرفیت‌های توسعه خدمات دارویی مبتنی بر شواهد» تغییر یابد تا ماهیت پژوهشی آن پررنگ‌تر شود.
همچنین پیشنهاد شد اجرای طرح بیش از آنکه بر پرسشنامه از خبرگان متکی باشد، به سمت مطالعه میدانی سوق پیدا کند. و الزام قانونی داروسازان به ارائه خدمات دارویی در داروخانه‌ها  و تجویز دارو توسط پزشکان بر اساس راهنمای بالینی از عوامل مهم و موثر در  تجویز و مصرف منطقی داروها عنوان گردید.
در بخش دیگری از جلسه، موضوع تشکیل زیر  کمیته دانشجویی گروه علوم دارویی مورد بحث و بررسی قرار گرفت و اعضای گروه با تشکیل ساختار جدید موافقت نکردند و مقرر شد همکاری با دانشجویان در قالب دعوت‌های موردی انجام شود.
گزارش این جلسه جهت مطالعه علاقه مندان و پژوهشگران، به پیوست خبر آمده است.